چرا از جذابیت سرمایه گذاری در طلا تا حدی کاسته شده است؟

علت کاهش جذابیت سرمایه‌گذاری در طلا

طلا قابلیت اعتماد کمتری از اوراق قرضه مصون از تورم و هیجان کمتری از رمزارزها داشته است.

8 ژانویه 2022

مقاله‌ای از اکونومیست

تورم در حال افزایش است، بانک‌های مرکزی به طرز جنون‌آمیزی در حال چاپ پول هستند و تنش‌های سیاسی میان قدرت‌های جهانی رو به وخامت است. به نظر می‌رسد این وقایع شرایطی را فراهم کرده که سودای معتقدان راسخ سرمایه‌گذاری بلندمدت در طلا مجدد زنده شده است. تا جایی که سرمایه‌گذاران جریان اصلی (غیرفعال) نیز ممکن است وسوسه شده باشند که مقدار بیشتری در این فلز گران‌بها سرمایه‌گذاری کنند.
پس چرا طلا حتی نتوانست بازدهی حداقلی را به سرمایه‌گذاران در سال 2021 بدهد به‌طوری که بدترین عملکرد سالیانه را در شش سال اخیر به ثبت رسانده است؟

بیشتر بخوانید: بک تست چیست؟

نرخ بهره و طلا

برای سرمایه گذاران سنتی ارزش‌گذاری این فلز گران‌بها به دلیل نبود جریان درآمدی ^[1] دشوار است. از آنجا که تقاضای طلا به سوی سفته‌بازی گرایش دارد، مدل‌های مبتنی بر جریان وجوه ^[2] که در تعیین ارزان یا گران بودن یک دارایی استفاده می‌شود در اینجا کاربرد ندارد. با این حال، یک معیار هست که قدرت پیش‌بینی دارد. هر تغییر عمده قیمت طلا، به ویژه در دوره پس از بحران مالی جهانی ^[3]، رابطه معکوس با تغییرات نرخ بهره واقعی داشته است. روابط مالی کمی به اندازه رابطه میان قیمت طلا و بازدهی اوراق مصون از تورم ^[4] ثابت باقی مانده‌اند.
هرچه بازده واقعی بدون ریسک پایین‌تر باشد، جذابیت دارایی که بازدهی نداشته و امکان افزایش ارزش در آن وجود دارد بیشتر می‌شود. تداوم برقراری این رابطه مالی توجیهی برای عملکرد ناامیدکننده فلز زرد در سال گذشته است. فارغ از هیجان‌های مربوط به تورم، نرخ بهره واقعی اوراق 10 ساله در ابتدای سال 2021 معادل 1.06 بود و در پایان سال به منفی 1.04 رسید.
در سال 2021 طلا با ارائه بازدهی کاملاً خنثی در محدوده 1822 دلار به ازای هر انس قیمت‌گذاری شد. با این حال، طی یک دهه گذشته طلا گزینه کمتر قابل اعتمادی نسبت به اوراق بوده است. اگر شما در یک دهه گذشته تنها در صندوق اوراق مصون از تورم سرمایه‌گذاری می‌کردید، بازدهی 35 درصدی برای شما به همراه داشت که بیش از دو برابر بازدهی طلا در همین دوره زمانی است.

بیشتر بخوانید: جان مینارد کینز

قوانین و مقررات جدید

قوانین و مقررات نیز از جلای طلا کاسته‌اند. مقررات جدید نسبت‌های تامین سرمایه بانک‌ها که بخشی از بازل 3 هستند از ماه ژوئن در اتحادیه اروپا و از ابتدای ژانویه در بریتانیا اعمال شده‌اند. طبق این قوانین، اوراق دولتی «دارایی‌های نقدی با کیفیت» هستند. در عوض، دارندگان طلا همانند دارندگان سهام باید 85 درصد از دارایی‌های خود را با منابع باثبات تطابق دهند. این امر هزینه نگهداری طلا را برای بانک‌ها بیشتر می‌کند و آن را نسبت به اوراق در رتبه پایین‌تری قرار می‌دهد.
اگر طلا یک جایگزین کمتر قابل اعتماد نسبت به اوراق است و با رفتار دوستانه قانون‌گذاران نیز همراه نیست، چرا پس با نگه داشتن آن به زحمت بیفتیم؟ سابقاً پاسخ برخی سرمایه‌گذاران بسیار واضح بود. اوراق و پول‌های کاغذی بی‌دوام هستند و اغلب شکست‌های فجیع سیستم‌های مالی از اعتماد زیاد به این دارایی‌ها ایجاد می‌شوند. ازاین‌رو، طلا در طول زمان امتحان خود را پس داده است. دلار در سال 1863 به پول ملی آمریکا بدل شد. مردم هزاران سال است که طلا را غنیمت می‌شمارند.

بیشتر بخوانید: آموزش اقتصاد

تقابل طلا با رمزارزها

با این حال موقعیت طلا به عنوان آخرین خط دفاعی دربرابر سوءمدیریت ارزی نیز به چالش کشیده شده است. رمزارزها، به‌طور خاص بیت کوین، بیش از پیش در سبدهای سرمایه‌گذاری جریان اصلی پیدا می‌شوند. زمانی این نوع دارایی آنقدر کوچک بود که نمی‌توانست تاثیری بر تقاضای طلا داشته باشد. اما اکنون دو رمزارز بزرگ بیت کوین و اتریوم ارزش بازاری معادل 1.3 تریلیون دلار دارند که ده برابر ارزش بازار آن‌ها در دو سال پیش است.
ارزش بازار بیت کوین و اتریوم حدود یک دهم ارزش احتمالی 12 تریلیون دلاری دارایی‌های طلاست، از آنجا که طبق تخمین انجمن جهانی طلا تنها کمی بیشتر از 200 هزار تن از فلز زرد استخراج شده است. در سال 2020، آقای کریس وود از صندوق سرمایه‌گذاری Jefferies و مدافع دیرینه فلز زرد، نظر خود را درباره وضعیت کنونی شرح داد.
او تخصیص دارایی پیشنهادی نسبتاً بزرگ خود از شمش طلا در برابر صندوق‌های بازنشستگی دلاری را از 50 درصد به 45 درصد کاهش داد، و این پنج درصد را به بیت کوین اختصاص داد. در نوامبر سال گذشته او این کار را تکرار کرد و تخصیص بیت کوین را به 10 درصد افزایش داد. این کار باز هم به هزینه کم‌کردن سرمایه‌گذاری در طلا بود.

بیشتر بخوانید: نسبت فروش به سرمایه در گردش

نوسانات قیمت

اکنون تغییرات ناگهانی قیمت بیت کوین ممکن است علاقه سرمایه‌گذاران محافظه‌کار در طلا را به این دارایی محدود کند. در طی پنج سال گذشته تغییرات روزانه قیمت طلا به طور میانگین معادل 0.6 درصد بوده است. این نرخ تغییر دربرگیرنده‌ی حرکات صعودی و نزولی است. از طرف دیگر در مقایسه با طلا، تغییرات روزانه قیمت بیت کوین به طور میانگین معادل 3.5 درصد به صورت روزانه است. با این حال این امر یک عامل بازدارنده برای بیت کوین در بلندمدت نیست.
تحلیلگران مورگان استنلی خاطر نشان کردند که طلا به عنوان یک دارایی سرمایه‌ای در میانه دهه 70 و اوایل دهه 80 میلادی با نوسان‌های شدید قیمتی همراه بود. حدود دو دهه پس از قانونی شدن مالکیت طلا طول کشید تا در سال 1974 موسسات به طور گسترده طلا نگهداری کنند. وضعیت بی‌اهمیتی نسبی در مقایسه با دیگر دارایی‌ها را برای این فلز گران‌بها نمی‌توان نادیده گرفت. طلا میان یک دارایی امن و قابل اعتماد، و یک دارایی هیجان‌انگیز با تمایلات سفته‌بازی که رمزارزها هستند قرار دارد که این دارایی را در موقعیت نامطلوبی قرار می‌دهد.

منبع: The Economist

بیشتر بخوانید: آموزش بورس

^{[1]   Revenue Stream (Wikipedia)}

^{[2]   Cash Flow (Wikipedia)}

^{[3]   Financial Crisis (Investopedia)}

^{[4]   Treasury Inflation-Protected Securities (Investopedia)}

بیشتر بخوانید: حاشیه سود عملیاتی