روابط تجاری با همسایگان
گفتوگوی دکتر علی سعدوندی با صمت
اهمیت گسترس روابط تجاری
علی سعدوندی استاد مدیریت ریسک و اقتصاد کلان درباره برنامههایی که میتواند در حوزه تجارت در دستور کار دولت آینده قرار بگیرد. در گفتوگو با صمت عنوان کرد: تحقیقات فراوان در علم توسعه نشان داده که تجارت همواره به عنوان پیشنیاز و موتور محرک توسعه عمل کرده است و شاید به همین دلیل هم باشد که دولتهای دیگر در تحریمهای علیه ایران، تجارت را هدف قرار دادهاند. بنابراین لازم است، دولت آینده موضوع تقویت و گسترش تجاری را در دستور کار خود قرار دهد.
گسترش روابط تجاری با همسایگان
وی درباره روشهای توسعه تجاری، اولویت را به گسترش روابط تجاری با همسایگان کشور داد و تاکید کرد: ایران با توجه به موقعیت جغرافیایی خود با کشورهای زیادی در خشکی و دریا هم مرز است که هر یک دارای نظامهای اقتصادی و محصولات خاص خود هستند که میتواند با آنها وارد پیمانهای تجاری شود و مرزهای تجاری را از این کشورها بردارد.
چگونگی برداشتن مرزهای تجاری با کشورهای همسایه
دکتر سعدوندی درباره چگونگی برداشتن مرزهای تجاری با کشورهای همسایه نیز گفت: باید به جای چانهزنی بر سر موانع تعرفهای [1] و غیرتعرفهای که معمولا نیز به نقطه روشنی نمیرسد به صورت دوطرفه این موانع را حذف کرد. با حذف این موانع تعرفهای، غیرتعرفهای و گمرک بین دو کشور تجارت به شکل مطلوب شکل میگیرد. و حتی ایران میتواند به عنوان یک هاب تجاری در منطقه و محل تبادلات تجاری دیگر کشورهای همسایه شناخته شود.
این کارشناس اقتصاد در ادامه تاکید کرد: با این روش میتوانیم به سرعت پیمان تجارت آزاد [2] را با بسیاری از همسایگان اجرا کنیم و به صورت دوطرفه از مزایای تجارت آزاد بهره ببریم. البته این آزادسازی تجارت حتی میتواند در ابتدا به صورت یکطرفه کلید بخورد؛ یعنی مثلا در تجارت با کشورهایی مانند گرجستان که قابلیتهای تجاری مطلوبی دارند ایران میتواند موضوع تجارت آزاد را مطرح و در یک فرصت ۶ ماهه مرزهای تجاری خود را به شکل یک طرفه برای کشور همسایه باز کند تا آنها نیز در این زمینه تصمیمگیری کنند.
وی افزود: تجارت آزاد با کشورهای همسایه موضوعی است که سهم تجارت آزاد در تولید ناخالص ملی [3] را در کل منطقه افزایش خواهد داد؛ البته باید در کنار این برنامه و شکلگیری پیمان تجارت آزاد، به دلیل استفاده از پولهای کشورهای همسایه و سیستم چندارزی، موضوع تشکیل بازار بورس ارز خاورمیانه باید در دستور کار قرار گیرد.
اهمیت رفع تحریمها و موضوع FATF در گسترش روابط تجاری
دکتر سعدوندی درباره اهمیت رفع تحریمها و موضوع FATF در تجارت خارجی کشور نیز افزود: رفع تحریمها اگر بخواهد موجب بازگشت نظام اقتصادی کشور به روال گذشته و ارزپاشیهای آن نظام شود، فایدهای برای بهبود تجارت کشور نخواهد داشت و تجارت کشور را به سوی نابودی میکشاند و همانند سال ۹۶ تاثیری بر ایجاد رفاه نخواهد داشت. اما اگر قرار است تجارت کشور با رفع تحریمها باعث بهبود شرایط شود، نیاز است اصلاح در نوع نگرش و برنامهریزی در این حوزه به وجود بیاید و عواید حاصل از آن در جهت توسعه زیرساختها به ویژه توسعه زیرساختهای ریلی، بندری و ارتباطی هزینه شود. از این رو، میتوان به مثبت بودن آن دل بست که البته کار چندان سادهای نیست. درباره موضوع FATF نیز به نظر میرسد این مشکل در صورت رفع تحریمها در مدت کوتاهی قابل حل باشد.
دکتر سعدوندی در پایان گفت: در هر حال آنچه مشخص است. اینه که در شرایط کنونی موضوع تحریمها از موضوع FATF مشکل سازتر و همینطور سیاستهای ناکارآمد ۵۰ سال گذشته از موضوع تحریمها مشکل سازتر است که باید اصلاح شود.
