پیشبینی بازار داخلی طلا در سال 1402
گفتگوی دکتر علی سعدوندی با اقتصاد24
روند کاهشی قیمت طلا مدت زمان زیادی است در داخل کشور آغاز شده و در برههای حتی گفته میشد این بازار نسبت به قیمت انس جهانی طلا [1] بیحس شده است. با این همه کارشناسان معتقدند ممکن است انس جهانی به تشدید نزول قیمت طلای داخلی کمک کند.
روند جهانی قیمت طلا و فلزات گرانبها
نگاهی به بازار جهانی طلا نشان میدهد قیمت این فلز گرانبها برای مدتی طولانی در کانال ۱۹۰۰ دلار مانده بود و هر از گاهی نیز با نوسانهایی روبهرو میشد، اما طی چند روز گذشته این بازار طی روندی نزولی به زیر ۱۹۰۰ دلار رفت و گفته میشود به پایینترین رقم خود طی ۷ ماه گذشته رسیده است.
بر اساس گزارشهایی که روز گذشته (10 مهر 1402) تا حوالی ظهر منتشر شده بود قیمت طلای جهانی با ۲.۴ درصد کاهش به ۱۸۴۶ دلار رسید و این رقم برای قیمت طلای آمریکا با ۰.۱۳ درصد کاهش ۱۸۴۷ دلار عنوان شده است.
در بازار سایر فلزات ارزشمند، بهای هر اونس نقره با ۱.۵ درصد کاهش به ۲۱.۸۲ دلار رسید، در حالی که پلاتین ۰.۴ درصد افزایش یافت و به ۹۰۸ دلار و ۴۵ سنت رسید و پالادیوم در ۱۲۴۵ دلار و ۲۳ سنت ثابت ماند. این روند کاهشی در بازار داخلی طلا نیز مدت زیادی است که مشاهده میشود، اگرچه کارشناسان اقتصادی تاثیرپذیری آن را از قیمت جهانی طلا ناچیز میدانند و همچنان بر این باورند که بازار داخلی تحت تاثیر نرخ دلار است.
علت سقوط قیمت طلا
دکتر علی سعدوندی، موسس کلینیک اقتصاد و استاد اقتصاد کلان در پاسخ به این پرسش به افزایش ارزش شاخص دلار [2] اشاره میکند. او در این باره به اقتصاد ۲۴ گفت: «دلیل افزایش ارزش شاخص دلار افزایش نرخ بهره در آمریکا و پیشبینی ادامهدار بودن محیط نرخ بهره بالا است. این باعث میشود دلار آمریکا تا مدتی همچنان قوی بماند و به بازار طلا فشار بیاورد. تا جایی که بسیاری از کارشناسان قیمت طلا را در حدود ۱۸۰۰ دلار پیشبینی میکنند».
این اقتصاددان، روند مذکور را تا زمانی که شرایط معکوس شود و فدرال رزرو [3] آمریکا یا بانک مرکزی آمریکا شروع به کاهش نرخ بهره کند، ادامهدار ارزیابی کرده و میگوید ممکن است قیمت طلا تا زیر ۱۸۰۰ دلار نیز کاهش یابد. اما به گزارش رویترز بازارها احتمال ۴۵ درصد افزایش نرخ بهره را در سال جاری پیش روی خود میبینند.
نرخ بهره چطور به کاهش انس جهانی طلا میانجامد؟
به گفته دکتر سعدوندی، ارتباط بین نرخ بهره بانک مرکزی و طلا غیر مستقیم است. وقتی نرخ بهره یک کشور در مقابل سایر کشورها افزایش میباید، ورود پول نقد به آن کشور بالا میرود، یعنی از سراسر جهان بانکها سعی میکنند منابع ارزی خود را تبدیل به دلار کنند.
مثلا بانکهای انگلیسی و آمریکایی سعی میکنند دلار خریداری کنند تا این دلار را در محیطی که نرخ بهره بالاتری دارد سپردهگذاری کرده و نرخ بهره بالاتری دریافت کنند. در نتیجه یک هجومی از سراسر دنیا به سمت دلار شکل میگیرد، اتفاقی که اکنون در حال وقوع است و ذخایر دلاری در واقع نسبت به سال قبل ارزشمندتر شدهاند چرا که تقاضای بیشتری برای آن وجود دارد.
دکتر سعدوندی در ادامه میگوید: همین مسائل باعث شده که شاخص دلار در مقابل سایر ارزها افزایش پیدا کند و مسئله مهم این است که پیشبینی بازار این طور است که محیط نرخ بهره بالا تا آخر سال پابرجا بماند و کاهش پیدا نکند. طبیعی است که وقتی یک پول ملی، یک پول فیات [4] مثل دلار تقویت میشود، سایر ارزها در مقابل آن تضعیف میشوند.
تنها کامودیتی که شاید به عنوان یک نوع پول در جهان معامله میشود، طلا است؛ بنابراین طلا الان در مقابل دلار حالت دفاعی به خود گرفته است. همین استدلال را برای رمزارز نیز میتوان داشت، ولی بازار رمز ارز معمولا حرکات غیرمنتظره بیشتری نسبت به طلا دارد.
امکان تخلیه حباب سکه
طبق آخرین گزارش اتحادیه طلا و جواهر تهران، قیمت طلا نزولی است و با حدود پنج هزار تومان کاهش، دو میلیون و ۲۵۰ هزار و ۴۰۰ تومان معامله میشود. اما آخرین نرخ نقدی سکه امامی صعودی بوده و ۲۷ میلیون و ۱۵۰ هزار تومان است؛ رقمی که حدود ۴۰ هزار تومان بیشتر از روز گذشته عنوان میشود.
همچنین نرخ نقدی سکه بهار آزادی نیز ۱۰۶ هزار تومان افزایش را تجربه کرده و به حدود ۲۴ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان رسیده است.
شاید در نگاه اول وضعیت بازار طلای داخل از نرخ جهانی این فلز تبعیت کند، اما روند کاهشی قیمت طلا مدت زمان بیشتری است آغاز شده و در برههای حتی گفته میشد این بازار نسبت به قیمت اونس جهانی طلا بیحس شده است. با این همه کارشناسان معتقدند ممکن است انس جهانی به تشدید نزول قیمت طلای داخلی کمک کند.
به گفته دکتر سعدوندی، قیمت طلا در بازار داخلی بستگی به نرخ ارز و قیمت طلای جهانی دارد. بر این اساس همزمان با اینکه نرخ ارز تا حد زیادی تثبیت شده، بازارهای موازی نیز به رکود رفتهاند و نرخ طلای جهانی هم در حال ریزش است و احتمالا دو سه ماهی تحت فشار باقی بماند؛ بنابراین اتفاقی که احتمالا برای طلای داخلی میافتد، اتفاق بزرگی خواهد بود.
ممکن است حباب سکه تخلیه شود. حباب سکه معمولا چیزی در حدود ۱۰ تا ۳۰ درصد است و وقتی قیمت طلا نزولی باشد احتمال اینکه حباب [5] هم خالی بشود هست؛ بنابراین من توصیه میکنم که فعالان با احتیاط عمل کنند.
میخواهید عمیقتر یاد بگیرید؟ دورهٔ جامع سیاستگذاری پولی — سازوکار بانک مرکزی، ابزارهای سیاست پولی و اثرشان بر بازارهای مالی.