داده‌های رسمی در مقابل واقعیت

سایمون کوزنتس، اقتصاددان برنده جایزه نوبل که سنجه‌های آماری هیئت تولیدات جنگی ^[1] را حین جنگ جهانی دوم طراحی کرد، در سال 1945 چنین اذعان کرد که «ارزش کالاها در زمان‌های جنگ و صلح تا وقتی که تفاوت در ارزش‌گذاری‌های ناشی از تفاوت‌های مکانیزم‌های ساختاری تعیین قیمت بازاری وجود دارند قابلیت مقایسه معنادار ندارند». در طول جنگ، هنگامی که دولت قیمت‌ها و تولیدات را کنترل می‌کرد، تحرکات ارتش الگوهای مصرفی را زیر و رو کرد. پیروزی در جنگ مستلزم تصمیمات سریع و نه تحلیل دقیق از الگوهای هزینه‌ای مصرف‌کنندگان بود.
تا ماه ژوئن 1943، اداره کنترل قیمت‌ها ^[2]، 200 کمیته از مشاوران صنعت را برای کنترل قیمت‌ها ایجاد کرده بود. دولت تولیدات خودرو و یخچال را ممنوع کرد تا کارخانه‌ها بتواند تانک و جنگ‌افزار بسازند. مواد غذایی جیره‌بندی شده بود. اداره کنترل قیمت‌ها در نهایت خودروهای جدید را از شاخص قیمت مصرف‌کننده ^[3] حذف کرد. این تصمیم باعث شد وزن سوخت در فرمول محاسبه شاخص قیمت مصرف‌کننده به طرز قابل توجهی کاهش یابد و تا سال 1943، این اداره یخچال، رادیو و دیگر کالاها را نیز از شاخص قیمت مصرف کننده خارج کرد. داده‌های رسمی بیانگر تورم تا سال 1948 و رکود (تورم منفی) در سال‌های 1949 و 1950 بودند. با توجه به اعمال کنترل‌های قیمتی در سال‌های پیشین و تغییرات سریع در الگوهای هزینه‌ای مصرف کنندگان پس از جنگ، همه می‌دانستند که داده‌های رسمی فقط تخیلات آماری هستند.