چگونگی رهایی از سیکل معیوب تورم و نقدینگی
وضعیت تورم در جهان وایران
با نگاهی به اقتصاد جهان میتوان دریافت که بیش از 195 کشور جهان به خوبی توانستهاند که نرخ تورم را کنترل کنند. اکنون تنها 5 تا 6 کشور در جهان هستند که همچنان با تورم بالا و مشکل نرخ ارز مواجه هستند و متأسفانه یکی از آنها ایران است. اما نسبت میان این کشورها نشان میدهد که تورم دیگر یک بیماری صعبالعلاج نیست و ایران نیز میتواند با اتخاذ چند سیاست اقتصادی به سمتی حرکت کند که نقدینگی و نرخ تورم مدیریت شود.
حتی این امکان وجود دارد که با تکیه بر علم اقتصاد و تجربه جهانی، نرخ تورم را به صفر برسانیم. راهکارهایی که کشورهای همسایه ما نیز آنها را به اجرا گذاشتهاند و در ایران طی 50 سال اخیر به دلایلی نظیر ممانعت عدهای (مانند ملاکین) که از تورم نفع میبرند، به اجرا گذاشته نشده است. به همین خاطر میبینیم که کشور ما در نیم قرن اخیر همواره گرفتار تورم پایدار بوده است.
بیشتر بخوانید: تحلیل بنیادی فارکس
اهمیت استقلال بانک مرکزی برای پایان سیکل معیوب تورم
اکنون اگر قرار باشد تورم و نقدینگی در ایران کنترل شود، ابتدا باید رابطه بانک مرکزی در زمینه خلق پول با بودجه دولت کاملاً قطع شود. این نخستین اصل است که با استقلال بانک مرکزی و واگذاری تعیین نرخ بهره بین بانکی و اجرای مستقلانه آن به بانک مرکزی رقم خواهد خورد. در این زمینه باید در خصوص شورای پول و اعتبار، ساختار و نقش آن در مواردی نظیر نرخ بهره بین بانکی نیز تجدید نظر شود.
نگرش غلط به درآمد ارزی
مسأله دیگر تبدیل درآمد ارزی برای جبران کسری بودجه ریالی است. دولت با این اقدام بهدنبال مرتفعسازی کسری بودجه [1] است و هر زمانی که ذخایر خارجی بانک مرکزی افزایش پیدا میکند، معادل آن پایه پولی ایجاد میشود. اما اگر بودجه ریالی از بودجه ارزی جدا شود، این مشکل حل خواهد شد.
بیشتر بخوانید: آموزش بورس
انتشار اوراق برای پایان سیکل معیوب تورم
برای جبران کسری بودجه ریالی نیز باید اوراق منتشر کرد. در این صورت برای دارندگان اوراق نظیر اوراق خزانه انتفاع در کنترل تورم خواهد بود. لذا عدهای در جامعه با افرادی که نفعشان در افزایش نرخ تورم است مقابله خواهند کرد و تلاش برای مدیریت نرخ تورم بیشتر خواهد شد. در نهایت به شرایطی میرسیم که خواست و منافع برخی افراد در اقتصاد سیاسی تورم دچار خدشه خواهد شد و احتمال اجرای سیاستهای ضدتورمی رایج در جهان افزایش مییابد. از سوی دیگر وقتی کسری بودجه با انتشار اوراق جبران میشود، با افزایش نرخ بهره اسمی میتوان به سمت شرایطی حرکت کرد که خاصیت ضدتورمی دارد. بهدنبال آن، با کاهش انتظارات تورمی، نرخ تورم کاهش پیدا میکند و نرخ بهره واقعی را میتوانیم به منها و مثبت 2 درصد تغییر دهیم.
بیشتر بخوانید: الگوریتم
سیکل معیوب تورم و نرخ بهره واقعی
سؤال اینجاست که با این سیاست آیا هزینههای تأمین مالی دولت بالا میرود؟ در این باره هرچه نرخ سود اوراق به نرخ تورم نزدیک میشود، سررسید اوراق [2] را باید کاهش داد تا در دوره کوتاهتری تأمین مالی انجام شود و هزینه کمتری برای دولت داشته باشد. نکته اینجاست که با افزایش نرخ بهره اسمی و صفر کردن نرخ بهره واقعی انتظارات تورمی کشته میشود. در خصوص نقدینگی ممکن است که بهصورت درونزا [3] در شبکههای بانکی رشد پیدا کند و از اینرو نیازمند نظارت قوی و چندلایه بر عملکرد بانکی و رعایت اصل نسبت کفایت سرمایه از سوی بانکها هستیم.
ضروری است که در ردههای مدیریتی بانکها افراد ذیصلاح مشغول به فعالیت باشند. افرادی که دید استراتژیک برای سیاستگذاری دارند و متخصص، باتجربه و کاردان هستند. در زمینه نظارت بر سیستم بانکی، همانطور که در دنیا نیز باب است، کشور ما باید چندین لایه نظارت را اتخاذ کند و حتی توسط نهادی مستقل بر خود بانک مرکزی نظارت شود.
بیشتر بخوانید: انواع ریسک های مالی
نکته آخر اینکه، نمیتوان تورم را بدون اتخاذ سیاستهای مؤثر بر رشد اقتصادی مهار کرد. باید جهش تولید و اقتصاد و رفع نواقص و موانع تولید را موازی با سایر بخشها پیش برد؛ تا در نهایت سیکل معیوب نرخ تورم و رشد نقدینگی مدیریت شود و اقتصاد کشور به سمت بهبود حرکت کند.
بیشتر بخوانید: آموزش اقتصاد
بیشتر بخوانید: تعریف شاخص و انواع آن
🎓 دوره جامع معاملات آپشن
(اختیار معامله)
سود در هر روند بازار با ابزارهای حرفهای
با مفاهیم و استراتژیهای عملی اختیار معامله آشنا شوید و یاد بگیرید چگونه از بازارهای صعودی، نزولی یا خنثی سود بگیرید
🔹 مناسب برای معاملهگران و سرمایه گذارانی که در پی تنوع، مدیریت ریسک و تصمیمگیری هوشمندانه هستند
2 دیدگاه
به گفتگوی ما بپیوندید و دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید.
باسلام ضمن عرض تشکر و سپاسگزاری از مطالب مفید و ارزنده جنابعالی آنچه بنده دررابطه با کنترل تورم متوجه میشوم بیشتر نخواستن هست تا نتوانستن لطفا توضیح بیشتری دراین خصوص بیان فرمایید
درود
بیشتر از «نخواستن» و «نتوانستن» باید به «ندانستن» پرداخت. اما شاید نخواستند که بدانند.