زمان نامناسب کاهش سود سپردهها
کاهش سود سپردهها
گفتگوی دکتر علی سعدوندی با جهان صنعت
بیفایده بودن کاهش سود سپردهها برای بنگاههای کشور
دکتر علی سعدوندی کارشناس بانکداری و اقتصاد کلان درخصوص تاثیر تصمیم شورای عالی بانکها برای کاهش سود سپردههای بلندمدت از ابتدای اردیبهشت ماه بر بنگاههای تولیدی کشور و امکان جذب سرمایه به این بخشها به جهان صنعت گفت: اخذ چنین سیاستی در شرایط فعلی تورمی کشور سودی برای بنگاههای تولیدی کشور نخواهد داشت. این تصمیم در سال 95 و در شرایطی که تورم تولیدکننده [1] کاهش یافته و در برخی ماهها منفی بود گرفته شد اما در شرایطی که تورم عمومی و بخش تولید بهشدت بالا رفته، میخواهند آن را اجرایی کنند.
وی افزود: کاهش سود سپرده بلند مدت بانکی باعث تبدیل شبهپول به پول و رشد پول میشود که در ادامه این رشد نقدینگی به فعالیتها سوداگرانه وارد میشود چراکه سود فعالیتهای سوداگرانه بیش از سود بخش واقعی اقتصاد خواهد بود. در ادامه ورود سرمایه به فعالیتهای سوداگرانه فرار نقدینگی از تولید را نیز بههمراه خواهد داشت.
بیشتر بخوانید: مشتقات مالی چیست؟
کاهش سودسپرده در زمان نامناسب نرخ بهره واقعی منفی
دکتر سعدوندی ادامه داد: هر سیاستی باید در موقعیت و شرایط مناسبی اخذ شود. سیاست کاهش نرخ بهره بانکی گزینه مناسبی برای اقتصاد کشوری که انتظار تورمی [2] 50 درصدی در آن وجود دارد نیست. زمانی در سالهای 95 و 96 درحالی سپرده بانکی سود 18 درصد داشت که نرخ تورم مصرفکننده حدود 8 درصد و نرخ تورم تولیدکننده نیز منفی بود. در آن دوران پیشنهاد شد که نرخ سود سپرده کاهش پیدا کند تا سرمایه به بخش تولید وارد شود. اما در حال حاضر کشور در موقعیتی کاملا متفاوت قرار دارد.
وی افزود: در واقع پیشنهاد چنین کاهش نرخ سود سپرده در شرایط فعلی کشور حاکی از آن است که پیشنهاددهندگان و یا موافقان این طرح اگرچه اسم نرخ بهره واقعی را شنیدهاند اما درک درستی از مفهوم نرخ بهره واقعی و تفاوت آن با نرخ اسمی ندارند. زمانی که نرخ تورم انتظاری جامعه بیش از سود سپرده بانکی باشد یعنی سود «واقعی» سپرده بانکی منفی خواهد شد. بهعنوان مثال اگر نرخ تورم کشور در سال جاری 48 درصد و نرخ سود بانکی 18 درصد باشد، یعنی نرخ بهره واقعی بانکی منفی 30 درصد خواهد بود.
بیشتر بخوانید: آموزش تحلیل تکنیکال
تورمزا بودن کاهش سود سپرده در شرایط فعلی
دکتر علی سعدوندی ادامه داد: بنابراین در شرایطی که نرخ تورم از نرخ بهره بانکی بالاتر است باید نرخ بهره اسمی افزایش یافته تا از خروج شبهپول موجود در بانک به سوی حسابهای جاری و فعالیتهای سوداگرانه جلوگیری شود اما اخذ سیاست معکوس و کاهش سود سپرده، بخردانه نبوده و با رشد پول به تورم دامن خواهد زد و تبعات بسیاری را برای کشور به دنبال خواهد داشت.
کاهش سود سپرده بلند مدت باعث تبدیل شبهپول به پول میشود که این امر تورمزا خواهد بود. پول ایجاد شده ابتدا به بورس وارد میشود اما در ادامه به بازار دلار وارد شده که همین امر افزایش نرخ دلار و رشد مجدد انتظارات تورمی را درپی خواهد داشت.
بیشتر بخوانید: آموزش کدال
تعارض منافع کاهش سود سپرده
وی ادامه داد: اگر در شرایط فعلی تنها سود حسابهای کوتاه مدت کم میشد و یا به صفر میرسید نتیجه بسیار مطلوبتری را برای اقتصاد کشور درپی داشت. افراد از سپرده کوتاهمدت به عنوان پشتیبان حساب جاری استفاده میکنند و بنابراین کاهش سود سپرده کوتاهمدت تغییری در رفتار مصرفی و سرمایهگذاری این بخش بهوجود نمیآورد.
دکتر سعدوندی در خصوص ادعای حمایت از تولید با کاهش سود سپرده گفت: منظور سیاستگذاران از حمایت از تولید احتمالا حمایت از بازار بورس است، هرچند که این تصمیم باعث حمایت از بازار بورس نیز نشده و در بازار بورس حبابی شکل گرفته که این حباب با این تصمیم بزرگتر شده و شرایط بدتر میشود.
این کارشناس اقتصادی ادامه داد: تصمیم اخذ شده نشان از تعارض منافع [3] دارد. در این تصمیم منافع جامعه و تولید دیده نشده و شائبه این میرود که این تصمیم بهمنظور حفظ منافع سرمایهگذاری شخصی افراد گرفته شده است.
بیشتر بخوانید: جریان نقد آزاد چیست؟
🎓 یک گام جلوتر از دیگران باشید
در دنیای امروز، درک اقتصاد کلان دیگر یک انتخاب نیست؛ یک ضرورت است. دوره جامع اقتصاد کلان به شما کمک میکند بازارها، تصمیمات دولتها و روندهای جهانی را با نگاهی تحلیلی و دقیق بررسی کنید.
همین امروز یادگیری را آغاز کنید.